{"id":1867,"date":"2013-01-03T09:00:41","date_gmt":"2013-01-03T08:00:41","guid":{"rendered":"http:\/\/www.kuchniokracja.hanami.pl\/?p=1867"},"modified":"2013-02-04T00:01:25","modified_gmt":"2013-02-03T23:01:25","slug":"specjaly-ze-szlacheckiego-stolu-okiem-stanislawa-czarneckiego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kuchniokracja.hanami.pl\/index.php\/specjaly-ze-szlacheckiego-stolu-okiem-stanislawa-czarneckiego\/","title":{"rendered":"Specja\u0142y ze szlacheckiego sto\u0142u okiem Stanis\u0142awa Czernieckiego"},"content":{"rendered":"

Szlachetnie urodzeni w XVII wieku lubili sobie dobrze podje\u015b\u0107. Sprzyja\u0142y temu zar\u00f3wno warunki historyczne \u2013 trudno si\u0119 bowiem prowadzi wojny z pustym brzuchem (Dymitriada, wojna z Turcj\u0105, wojna z Kozakami, wojna z Rosj\u0105, potop szwedzki), jak i klimatyczne \u2013 warunki pogodowe by\u0142y mniej przyjazne ni\u017c wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie. O tym, co jadano napisa\u0142 Stanis\u0142aw Czerniecki<\/strong>\u00a0\u2013 sekretarz kr\u00f3lewski, podstoli \u017cytomierski oraz autor pierwszej polskiej ksi\u0105\u017cki kucharskiej zatytu\u0142owanej Compendium Ferculorum albo zebranie potraw<\/em><\/strong> (wydanej w 1682 roku). Pismo podzielone jest na trzy cz\u0119\u015bci: sto podtraw mi\u0119snych, sto potraw rybnych i sto potraw mlecznych, pasztet\u00f3w, tort\u00f3w i ciast.<\/p>\n

Dzi\u015b troch\u0119 po kaszubsku, chcia\u0142abym przytoczy\u0107 kilka pere\u0142ek z tego ostatniego rozdzia\u0142u. Lojalnie uprzedzam, \u017ce ksi\u0119ga nie podaje szczeg\u00f3\u0142owych ilo\u015bci sk\u0142adnik\u00f3w, a raczej skupia si\u0119 na \u201educhu\u201d potrawy. Przygotowuj\u0105c zestawienie korzysta\u0142am z Compendium Ferculorum albo zebranie potraw<\/em><\/strong> z 1682 roku. Z t\u0105 niezwyk\u0142\u0105 ciekawostk\u0105 kulinarn\u0105 mo\u017cna zapozna\u0107 si\u0119 w wersji zdygitalizowanej na stronie Wielkopolskiej Biblioteki Cyfrowej<\/strong><\/a>.<\/p>\n

Jako, \u017ce mamy karnawa\u0142 na pierwszy ogie\u0144 p\u00f3jdzie co\u015b, po\u017cywnego na \u015bniadanie. W\u015br\u00f3d licznych specja\u0142\u00f3w spodoba\u0142a mi si\u0119 prosta receptura na jajecznic\u0119 z winem<\/strong>. Aby j\u0105 przygotowa\u0107 b\u0119d\u0105 nam potrzebne: mas\u0142o, jajka, wino, cynamon oraz cukier. Mas\u0142o rozpuszczamy na patelni. Jajka mieszamy z winem, cukrem i cynamonem po czym wylewamy na rozgrzane mas\u0142o i zasma\u017camy bez mieszania.<\/p>\n

Je\u015bli chodzi o s\u0142odko\u015bci wyj\u0105tkowo urzek\u0142 mnie przepis na ulipki<\/em><\/strong> \u2013 rodzaj staropolskich rurek z nadzieniem. M\u0105k\u0119 rozrabiamy z mlekiem i cukrem po czym pieczemy jak op\u0142atki. Gdy si\u0119 podpiek\u0105, zawijamy je na drewienka (w celu nadania kszta\u0142tu). Podajemy posypane cukrem albo z pian\u0105 (rodzaj kremu na bazie \u015bmietany).<\/p>\n

Stanis\u0142aw Czerniecki\u00a0<\/strong>przedstawi\u0142 te\u017c kilka sposob\u00f3w robienia ciasta, w tym r\u00f3wnie\u017c francuskiego oraz tort\u00f3w, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych wymieniane s\u0105: tort ma\u015blany, hiszpa\u0144ski, migda\u0142owy, agrestowy, pistacjowy, porzeczkowy czy z brunellami<\/strong> <\/em>(du\u017cymi, suszonymi, pozbawionymi pestek \u015bliwkami).<\/p>\n

Siedemnastowieczne menu szlacheckie na pewno nie by\u0142o ani monotonne, ani ma\u0142o wyszukane. Jutro kilka s\u0142\u00f3w o rybach i mi\u0119sach.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Garnki i XVII wieczna kuchnia, \u00a9 Patricia Hofmeester \/ Shutterstock.com<\/p><\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Szlachetnie urodzeni w XVII wieku lubili sobie dobrze podje\u015b\u0107. Sprzyja\u0142y temu zar\u00f3wno warunki historyczne \u2013 trudno si\u0119 bowiem prowadzi wojny z pustym brzuchem (Dymitriada, wojna z Turcj\u0105, wojna z Kozakami, wojna z Rosj\u0105, potop szwedzki), jak i klimatyczne \u2013 warunki pogodowe by\u0142y mniej przyjazne ni\u017c wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie. O tym, co jadano napisa\u0142 Stanis\u0142aw Czerniecki\u00a0\u2013 sekretarz kr\u00f3lewski,…<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[406,3],"tags":[636,638,413,412,640,639],"class_list":["post-1867","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kuchnia-polska","category-kultura-zywieniowa","tag-compendium-ferculorum-albo-zebranie-potraw","tag-jajecznica-z-winem","tag-kuchnia-polska-2","tag-kuchnia-staropolska","tag-torty","tag-ulipki"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kuchniokracja.hanami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1867","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kuchniokracja.hanami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kuchniokracja.hanami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kuchniokracja.hanami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kuchniokracja.hanami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1867"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https:\/\/kuchniokracja.hanami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1867\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1875,"href":"https:\/\/kuchniokracja.hanami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1867\/revisions\/1875"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kuchniokracja.hanami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1867"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kuchniokracja.hanami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1867"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kuchniokracja.hanami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1867"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}